Jan Nyssen
5 March 2021
Source: Mondiaal Nieuws (MO*)
Soldiers from Ethiopia and Eritrea have been wreaking havoc in Tigray for months now. Professor Jan Nyssen teaches physical geography at Ghent University and has been doing fieldwork in the affected Ethiopian region for almost thirty years. He kept in touch with his friends and colleagues on the ground during the conflict. Their testimonies make one fear the worst. “Soldiers killed about thirty people and hoped hyenas would eat the corpses.”
Since 1994 I have been doing research in villages in Tigray. The fight against famine is one of the main priorities. Together with other colleagues, we contributed to this with studies and projects on environmental conservation. But since the outbreak of the conflict, it feels like we have gone back to square one.
In early November, Ethiopian Prime Minister Abiy Ahmed launched a military offensive against the local forces of the Tigray’s People’s Liberation Front (TPLF). It soon became clear that Abiy would not only punish the Tigray leaders, but would drag the entire population into a spiral of violence and repression.
Even before the first bombs fell, Tigray was already struggling with famine. Among other things, a locust plague destroyed a large part of the crops in the region.
In November, my colleagues and I wrote in a joint article : ‘The conflict is not only affecting the harvest season that has just begun. It has also led to a complete halting of government funding and aid to the region.”
At that time we could not have foreseen that even more disasters would follow.
Millstones
In Tigray, people are dying of hunger on the streets. Very little aid reaches the areas outside Mekele, the regional capital. The Ethiopian Red Cross recently reported that as much as 80 percent of the region is not receiving any aid.
Many live off roasted barley and whatever else they can find.
Two witnesses tell us that people go to the mountains to collect plants, such as sorrel. That way they at least have something to eat. In some places, there are not even matches available to make a fire.
If the farmers already have grain, they cannot grind it because in many villages and towns the mills no longer work. The traditional grinding is done with two custom-cut stones. But many families no longer have such stones, because modern mills have been built everywhere.
So people can’t make bread or tayta [sourdough pancake, ed.] anymore, and many live off roasted barley and whatever else they can find.
Reprisals in the countryside
A witness from a village near the small town of Hagere Selam tells us about how several farmers were killed. I knew some of them from previous fieldwork. When the conflict broke out, the people moved from the village to the mountains. After a while, they thought the fighting was over and returned to their farms.
“For every soldier killed, we will kill five or ten villagers.”
The witness’s father bumped into some soldiers who were slaughtering his cattle. When his dog started barking at the soldiers, they shot him. They then knocked the unfortunate man unconscious and left him for dead.
Villagers found him and tended him with local herbs. One of them says: ‘The soldiers asked us stupid questions: “where is this village, where is that village?” They killed about thirty people and hoped hyenas would eat the corpses.’
Another witness believes that the soldiers are looking for the leaders of the Tigray’s People’s Liberation Front (TPLF) who were almost thirty years in power in Ethiopia, until the current Prime Minister Abiy Ahmed took over in 2018.
The soldiers show no mercy: “For every soldier killed by woyane [a collective term for the Tigray resistance, ed.], we will kill five or ten villagers,” they say.
Witnesses from the town of Adigrat, where the telephone connection works occasionally, say that the men fled for fear of being killed. They hide in caves, gorges and forests. They avoid churches because they are often shot at. Many of them join the resistance.
A Tigrayan in Belgium fears that many friends and relatives have been killed. Another student who resides in our country learned that his uncle and two cousins were killed in massacres in their village: ‘I am worried about my friends or relatives, but even more about society in general!’
Terrorized and terrified
The regional capital, Mekele, is considered relatively safe today, especially compared with other cities or rural areas where there is a heavy military presence. And the soldiers there all too often overstep their authority.
The residents of Mekelle therefore try to accommodate their relatives from the remote areas. In turn, the more prosperous Tigrayans temporarily exchange Mekelle for the Ethiopian capital, Addis Ababa.
One of the soldiers yelled, “Finish him off!”, the other shouted, “Let him die slowly.”
Some travel dozens of kilometers away from the cities and go to areas where the resistance forces are present. Many displaced people who have fled the violence of the war also live in these areas.
When we call friends from Mekelle, we hear horror stories about shootings. People are shot because they are still on the street after curfew. A friend tells us about two Eritrean soldiers who shot a young man in front of her door. One of the soldiers shouted, “Finish him off!”, the other yelled, “Let him die slowly.”
Another witness points out the importance of reliable information: ‘We have a lot of information from television, especially from TMH [Tigray Media House, a channel that operates from abroad, ed.]. I’ve seen terrible things on television, things the government is not likely to tell us.’
Protests against propaganda
According to official reports, all of Tigray is happy that Prime Minister Abiy Ahmed has restored law and order. But that is not at all evident from the visit of Ethiopian President Sahlework Zewdie to Mekelle on February 7. Several contacts in the city reported that she was not really welcome. People from civil society did not show up.
The sad face of the displaced woman in the photo speaks volumes.
The president insisted on visiting survivors of sexual violence at the local hospital. Despite being warned by doctors, Ethiopia’s first female president, accompanied by military personnel, stormed into the hospital room. According to those present, there was great panic among these women, who suffer from post-traumatic stress.
Few photos or images have been made public about this visit, probably because the atmosphere was so hostile. The Ethiopian news agency published a photo of Sahlework chatting with the displaced people. The sad face of the displaced woman in the photo speaks volumes.
Two days after the visit, protests broke out in Mekelle. The residents were forced to attend a meeting with a delegation of elders and religious leaders from Addis Ababa. According to insiders, the protest was so fierce because the far-right Daniel Kibret was also present at the visiting delegation. He is reportedly one of Abiy’s closest advisers.
Young people blocked the roads. At least one of them was killed, many were injured. Mekelle’s elders refused to meet the delegation from Addis.
The Irob [People]
Norwegian academic and commentator Kjetil Tronvoll notes that the Irob minority in Tigray is particularly vulnerable to the violence of war. They live on the border between Ethiopia and Eritrea. For years, those countries fought a war over a dusty piece of borderland. Part of their homeland was awarded to Eritrea at the time. There are murders, looting and compulsive ‘re-identification‘ as an Eritrean.
We had telephone contact with an elderly man from an Irob village. Literally everything has been stolen, he says. People have nothing more than the clothes they wear. Many have fled to the mountains and are hiding in caves, just as they did twenty years ago during the war with Eritrea.
At first the priest was unable to speak because he was too traumatized.
There is no food and no money. Two of the elderly man’s grandchildren have been killed. He had come to Mekelle to collect money and buy some food. Mekelle is 150 kilometers from his village, but it is the closest place where the banks operate sporadically.
Aksum massacre
Now that the telephone connection with Aksum is more or less working again, we have also managed to speak with a priest about the November massacre. Eritrean soldiers killed hundreds of worshipers, who were hiding in the Church of Saint Mary of Zion.
The Ethiopian government has always denied that Eritrean soldiers are also fighting alongside the government army. Yet there is ample evidence of their presence, including an extensive report that Amnesty International recently published on the violence in Aksum. The United States and the European Union have since called for the withdrawal of Eritrean soldiers from Tigray.
At first, the priest was unable to speak because he was too traumatized. In a second conversation a few days later, he said that the actual death toll was not 750, but in the thousands.
“Killings and rapes took place on a massive scale inside the church, but also outside it and in the countryside. The soldiers do whatever they want… they destroy everything, loot, rape, and slaughter,” the priest said.
Genocide
The witness from Aksum said that fighting is still going on in the area and that civilians are being massacred: “Eritreans are not only killing people, they are raping women, looting houses, cutting off limbs and removing eyes and leaving people to die”. After a brief silence: “While just shooting them dead would have been fine.’
The implicit link with ‘genocide’ is hard to deny.
Aksum is the religious heart of Tigray, which may explain why this city was targeted. In an interview with the Hoover Institute on February 3, Rwandan President Paul Kagame expressed concern about the situation in Tigray and asked the international community to prioritize this crisis.
The world risks learning the true scale of the human toll only when it is too late. Coming from the president of Rwanda in particular, such a statement makes the implicit reference to “genocide” difficult to ignore.
Source: Mondiaal Nieuws (MO*)
Original article in Dutch
Conflict Tigray: ooggetuigen schetsen donker beeld van geweld en straffeloosheid
‘Voor elke soldaat die wordt gedood zullen we vijf of tien dorpelingen doden’
JAN NYSSEN . 5 MAART 2021
Soldaten uit Ethiopië en Eritrea houden al maanden lelijk huis in Tigray. Professor Jan Nyssen doceert fysische geografie aan de Universiteit Gent en doet al bijna dertig jaar veldwerk in de getroffen Ethiopische regio. Hij hield tijdens het conflict contact met zijn vrienden en collega’s ter plaatse. Hun getuigenissen doen het ergste vrezen. ‘Soldaten hebben ongeveer dertig mensen gedood en hoopten dat hyena’s de lijken zouden opeten.’
Sinds 1994 doe ik onderzoek in dorpen in Tigray. De strijd tegen hongersnood is daarbij een van de voornaamste prioriteiten. Samen met andere collega’s droegen we daaraan bij met studies en projecten rond milieubehoud. Maar sinds het uitbreken van het conflict voelt het alsof we terug naar af zijn gegaan.
Begin november lanceerde de Ethiopische premier Abiy Ahmed een militair offensief tegen de plaatselijke strijdkrachten van het Tigray’s People’s Liberation Front (TPLF). Al snel werd duidelijk dat Abiy niet alleen de Tigray-kopstukken zou straffen, maar de hele bevolking zou meesleuren in een spiraal van geweld en repressie.
Nog voor de eerste bommen vielen, kampte Tigray al met hongersnood. Onder meer een sprinkhanenplaag verwoeste een groot deel van de gewassen in de regio.
In november schreven mijn collega’s en ik in een gezamenlijk artikel: ‘Het conflict heeft niet alleen invloed op het oogstseizoen dat net is begonnen. Het heeft ook geleid tot een volledige stopzetting van overheidsfinanciering en hulp aan de regio.’
We konden toen nog niet voorzien dat nog meer rampen zouden volgen.
Molenstenen
In Tigray sterven mensen van de honger op straat. Zeer weinig hulp bereikt de gebieden buiten Mekelle, de regionale hoofdstad. Het Ethiopische Rode Kruis meldde onlangs dat maar liefst 80 procent van de regio geen hulp krijgt.
Velen leven van geroosterde gerst en wat ze nog meer kunnen vinden.
Twee getuigen vertellen ons dat mensen naar het bergland trekken om planten te verzamelen, zoals zurkel. Zo hebben ze op zijn minst iets te eten. Op sommige plaatsen zijn er niet eens lucifers voorhanden om vuur te maken.
Als de boeren al graan hebben, kunnen ze het niet malen omdat in veel dorpen en steden de molen niet meer werkt. Het traditionele malen gebeurt met twee op maat geslepen stenen. Maar veel gezinnen hebben zulke stenen niet meer, omdat er overal moderne maalderijen zijn gebouwd.
Mensen kunnen dus geen brood of tayta (zuurdesempannenkoek, red.) meer maken, en velen leven van geroosterde gerst en wat ze nog meer kunnen vinden.
Represailles op het platteland
Een getuige uit een dorp in de buurt van het stadje Hagere Selam vertelt ons over hoe verschillende boeren zijn gedood. Een aantal van hen kende ik nog van eerder veldwerk. Toen het conflict losbarstte, trokken de mensen van het dorp naar de bergen. Na een tijdje dachten ze dat de gevechten voorbij waren en keerden ze terug naar hun boerderijen.
‘Voor elke soldaat die wordt gedood, zullen we vijf of tien dorpelingen doden.’
De vader van de getuige botste op enkele soldaten die zijn vee aan het slachten waren. Toen zijn hond naar de soldaten begon te blaffen, schoten ze hem neer. Vervolgens sloegen ze de onfortuinlijke man bewusteloos en lieten hem voor dood achter.
Dorpelingen vonden hem en verzorgden hem met plaatselijke kruiden. Een van hen vertelt: ‘De soldaten stelden ons domme vragen: “waar is dit dorp, waar is dat dorp?” Ze hebben ongeveer dertig mensen gedood en hoopten dat hyena’s de lijken zouden opeten.’
Een andere getuige meent dat de soldaten op zoek zijn naar de kopstukken van het Tigray’s People’s Liberation Front (TPLF). Dat was bijna dertig jaar aan de macht in Ethiopië, tot de huidige premier Abiy Ahmed in 2018 het roer overnam.
De soldaten tonen geen genade: ‘Voor elke soldaat die wordt gedood door woyane (een verzamelnaam voor het Tigray-verzet, red.), zullen we vijf of tien dorpelingen doden’, klinkt het.
Getuigen uit het stadje Adigrat, waar de telefoonverbinding af en toe werkt, vertellen dat de mannen zijn gevlucht uit angst om gedood te worden. Ze houden zich schuil in grotten, kloven en bossen. Kerken mijden ze, omdat die vaak worden beschoten. Velen van hen sluiten zich aan bij het verzet.
Een Tigreeër in België vreest dat veel vrienden en familieleden zijn vermoord. Een andere student die in ons land verblijft, vernam dat zijn oom en twee neven om het leven kwamen bij slachtpartijen in hun dorp: ‘Ik ben bezorgd om mijn vrienden of familieleden, maar nog meer om de samenleving in het algemeen!’
Geterroriseerd en doodsbang
De regionale hoofdstad Mekelle wordt vandaag als relatief veilig beschouwd. Zeker in vergelijking met andere steden of het platteland, waar heel wat soldaten aanwezig zijn. En die gaan hun boekje al te vaak te buiten.
De bewoners van Mekelle proberen daarom hun familieleden uit de afgelegen gebieden te herbergen. Op hun beurt ruilen de meer welvarende Tigreeërs Mekelle tijdelijk in voor de Ethiopische hoofdstad Addis Abeba.
Een van de soldaten riep: ‘Maak hem af!’, de andere tierde: ‘Laat hem creperen!’
Sommigen trekken tot tientallen kilometers ver van de steden en gaan naar gebieden waar de troepen van het verzet aanwezig zijn. Hier leven ook vele ontheemde mensen die het oorlogsgeweld zijn ontvlucht.
Als we met vrienden uit Mekelle bellen, horen we horrorverhalen over schietpartijen. Mensen worden doodgeschoten, omdat ze na de avondklok nog op straat zijn. Een vriendin vertelt over hoe twee Eritrese soldaten voor haar deur een jongeman doodschoten. Een van de soldaten riep: ‘Maak hem af!’, de andere tierde: ‘Laat hem creperen.’
Een andere getuige wijst op het belang van betrouwbare informatie: ‘We hebben veel informatie van televisie, met name van TMH (Tigray Media House, een zender die vanuit het buitenland opereert, red.). Ik heb vreselijke dingen gezien op televisie, dingen die de regering ons niet snel zal vertellen.’
Protesten tegen propaganda
Volgens de officiële berichtgeving is heel Tigray blij dat premier Abiy Ahmed de openbare orde heeft hersteld. Maar dat blijkt allerminst uit het bezoek van de Ethiopische president Sahlework Zewdie aan Mekelle, op 7 februari. Verschillende contacten in de stad meldden dat ze niet echt welkom was. Mensen uit het middenveld kwamen niet opdagen.
Het trieste gezicht van de ontheemde vrouw op de foto spreekt boekdelen.
De president stond erop om overlevenden van seksueel geweld te bezoeken in het plaatselijke ziekenhuis. Hoewel ze door artsen was gewaarschuwd, stormde Ethiopiës eerste vrouwelijke president, vergezeld van militairen, de ziekenhuiskamer binnen. Volgens aanwezigen ontstond er grote paniek bij deze vrouwen, die lijden aan posttraumatische stress.
Er zijn maar weinig foto’s of beelden openbaar gemaakt over dit bezoek, waarschijnlijk omdat de sfeer zo vijandig was. Het Ethiopische persbureau publiceerde een foto van Sahlework die een praatje slaat met de ontheemden. Het trieste gezicht van de ontheemde vrouw op de foto spreekt boekdelen.
Twee dagen na het bezoek brak in Mekelle protest uit. De bewoners werden gedwongen om een vergadering bij te wonen met een delegatie van oudsten en religieuze leiders uit Addis Abeba. Volgens ingewijden was het protest zo hevig, omdat bij de bezoekende delegatie ook de extreem-rechtse Daniel Kibret aanwezig was. Hij is naar verluidt een van Abiys naaste adviseurs.
Jongeren blokkeerden de wegen. Minstens één van hen kwam om het leven, velen raakten gewond. Mekelles oudsten weigerden de delegatie uit Addis te ontmoeten.
De Irob
De Noorse academicus en commentator Kjetil Tronvoll merkt op dat met name de Irob-minderheid in Tigray bijzonder kwetsbaar is voor het oorlogsgeweld. Ze woont op de grens tussen Ethiopië en Eritrea. Jarenlang vochten die landen een oorlog uit om een stoffig stukje grensland. Een deel van hun thuisland werd destijds aan Eritrea toegekend. Er is sprake van moorden, plunderingen en dwangmatige ‘heridentificatie’ als Eritreeër.
We hadden telefonisch contact met een oudere man uit een Irob-dorp. Letterlijk alles is gestolen, vertelt hij. Mensen hebben niets meer dan de kleren die ze dragen. Velen zijn naar de bergen gevlucht en verstoppen zich in grotten, net zoals twintig jaar geleden, tijdens de oorlog met Eritrea.
In het begin kon de koster niet praten, daarvoor was hij te getraumatiseerd.
Er is geen eten en geen geld. Twee kleinkinderen van de oudere man zijn gedood. Hij was naar Mekelle gekomen om geld op te halen en wat eten te kopen. Mekelle ligt op 150 kilometer van zijn dorp, maar het is de dichtstbijzijnde plek waar de banken sporadisch werken.
Bloedbad Aksum
Nu de telefoonverbinding min of meer weer werkt met Aksum zijn we er ook in geslaagd om met een koster te praten over het bloedbad van november. Eritrese soldaten vermoordden toen honderden gelovigen, die zich schuil hielden in de kerk van de Heilige Maria van Zion.
Dat ook Eritrese milities meevechten met het regeringsleger heeft de Ethiopische regering steeds ontkend. Nochtans zijn er voldoende aanwijzingen en blijkt dat ook uit een uitvoerig rapport dat Amnesty International onlangs over het geweld in Aksum publiceerde. De VS en de EU hebben intussen opgeroepen tot het vertrek van de Eritrese soldaten uit Tigray.
In het begin kon de koster niet praten, daarvoor was hij te getraumatiseerd. In een tweede gesprek, enkele dagen later, zei hij dat de dodentol in werkelijkheid niet 750 is, maar in de duizenden ligt.
‘Moorden en verkrachtingen vonden massaal plaats in de kerk, maar ook erbuiten en op het platteland. De soldaten doen wat ze willen… ze vernietigen alles, plunderen, verkrachten en slachten,’ vertelt de koster.
Genocide
De getuige uit Aksum vertelde dat er nog steeds wordt gevochten in de omgeving en dat burgers worden afgeslacht: ‘Eritreeërs doden niet alleen mensen, ze verkrachten vrouwen, plunderen huizen, snijden ledematen af en verwijderen ogen en laten mensen sterven’. Na een korte stilte: ‘Terwijl juist doodschieten prima was geweest.’
De impliciete link met ‘genocide’ is moeilijk te ontkennen.
Aksum is het religieuze hart van Tigray, wat kan verklaren waarom deze stad werd geviseerd. In een interview met het Hoover Institute op 3 februari, uitte de Rwandese president Paul Kagame zijn bezorgdheid over de situatie in Tigray en vroeg hij de internationale gemeenschap voorrang te geven aan deze crisis.
De wereld loopt het risico de ware tol pas te kennen als het te laat is. Met zo’n verklaring van uitgerekend de president van Rwanda is de impliciete link met ‘genocide’ moeilijk te ontkennen.
Source: Mondiaal Nieuws (MO*)
